We wtorek 11 lutego 2025 r. w Muzeum AK odbyło się spotkanie z prof. Andrzejem Chwalbą, znanym krakowskim historykiem, autorem wielu cenionych książek. Autor zaprezentował swoją najnowszą pracę "Polska krwawi, Polska walczy. Jak żyło się pod okupacją 1939-1945".
Wydana przez Wydawnictwo Literackie książka to synteza okresu okupacji na ziemiach polskich, stworzona w związku z przypadającą w tym roku 80. rocznicą zakończenia II wojny światowej. Napisana jak zawsze u tego autora barwnie, potoczyście i zajmująco.
Równie ciekawie prof. Chwalba opowiadał o realiach okupacji podczas spotkania w naszym Muzeum. Słuchacze mogli się dowiedzieć, ile właściwie państw okupowało Polskę w latach 1939-1945 r. (cztery!), dlaczego niemiecka polityka wobec Polaków była tak okrutna, do czego służył Niemcom terror i czym różniło się życie na ziemiach wcielonych do Rzeszy od tego w Generalnym Gubernatorstwie.
Słuchaczy zainteresowały poruszone przez historyka kwestie związane z mniej znanymi okupacjami Polski - słowacką i litewską, a także zasady funkcjonowania niemieckiej listy narodowościowej, zwanej volkslistą. - Rząd polski w Londynie zalecał Polakom na ziemiach włączonych do Rzeszy podpisywanie volkslisty, bo to zapewniało bezpieczeństwo. A poza tym złożenie przysięgi pod przymusem było w świetle prawa międzynarodowego i krajowej nieważne. Polska konspiracja na ziemiach wcielonych opierała się na folksdojczach, bo to oni mieli możliwość działania, a tamtejsi Polacy bali się - wyjaśniał historyk.
Interesujące były również realia życia codziennego podczas okupacji. Autor opowiedział, w jaki sposób Polacy radzili sobie z niedoborem pieniędzy, żywności, opału oraz jaką rolę w przetrwaniu odgrywał czarny rynek. A także, jak udawało im się funkcjonować w sytuacji permanentnego hitlerowskiego terroru, podczas którego w każdej chwili każdy zagrożony był przez śmierć, więzienie lub obóz koncentracyjny.
Po rozmowie do autora ustawiła się kolejka chętnych do uzyskania autografu, zamienienia z nim paru słów oraz podziękowania za ciekawe książki.
Tekst: Paweł Stachnik
Fot.: Agnieszka Chrząszcz, Paweł Stachnik
