Zapraszamy od 10 do 17 z wyjątkiem poniedziałków

Bojarska Natalia


Natalia Halina Bojarska-Wieczorkiewicz, z domu Marczak-Oborska. Pisarka, działaczka kulturalna i społeczna, żołnierz AK, sanitariuszka w Powstaniu Warszawskim.

Urodziła się 1 IX 1919 r. w Krakowie w rodzinie inteligenckiej. Jej ojcem był Michał Marczak-Oborski, historyk, bibliotekarz, związany przez wiele lat ze zbiorami Tarnowskich na zamku w Dzikowie.

W związku z wykonywaną przez ojca pracą rodzina w okresie międzywojennym często się przeprowadzała. W latach 30. zamieszkała w Warszawie, gdzie Marczak-Oborska uczęszczała do Gimnazjum im. Królowej Jadwigi i Liceum im. Juliusza Słowackiego. Maturę uzyskała w 1938 r. w Liceum ss. Niepokalanek w Nowym Sączu. W tym samym roku rozpoczęła studia na Wydziale Biologii Uniwersytetu Warszawskiego.

Po wybuchu wojny postanowiła poświęcić się medycynie. Ze względu na ograniczenia wprowadzone przez okupanta niemieckiego zaczęła się kształcić w Szkole Pielęgniarstwa PCK przy ul. Smolnej w Warszawie. Jednocześnie pod wpływem swojego brata Stanisława Marczak-Oborskiego zaangażowała się w działalność konspiracyjną, biorąc udział w podziemnym życiu kulturalnym Warszawy, jak również w szkoleniach sanitariuszek organizowanych przez Konfederację Narodu.

Na przełomie 1942 i 1943 r. podczas jednego ze spotkań Klubu Esencjastów poznała Wacława Bojarskiego ps. "Czarnota", z którym połączyło ją uczucie. Bojarski, również zaangażowany w działalność Konfederacji Narodu, został 25 V 1943 r. postrzelony przez żandarma niemieckiego po akcji złożenia wieńca przed pomnikiem Mikołaja Kopernika w Warszawie. W szpitalu 26 maja wziął ślub z Marczak-Oborską. Jedenaście dni później Bojarski zmarł.

Kilka tygodni wcześniej ofiarował swojej narzeczonej piosenkę Natalia, która zyskała dużą popularność wśród członków polskiego podziemia. Tytuł piosenki odnosił się do pseudonimu Marczak-Oborskiej.

Po śmierci Bojarskiego "Natalia" podjęła pracę w Lecznicy Lekarzy Specjalistów przy ul. Leszno 12, która stanowiła zakonspirowany punkt medyczny polskiego podziemia, przewidziany na szpital polowy w chwili wybicia godziny "W".

Tam też złożyła przysięgę AK. Po wybuchu Powstania Warszawskiego została sanitariuszką w obsadzającym Śródmieście Zgrupowaniu "Kuba-Sosna", któremu podlegała klinika przy ul. Leszno. 15 VIII 1944 r. szpital, zagrożony przez Niemców, został ewakuowany. "Natalia" pozostała w nim, zacierając ślady pomocy udzielanej powstańcom.

Nierozpoznana została wywieziona do obozu przejściowego w Pruszkowie, z którego została zwolniona w listopadzie, po czym wyjechała do Krakowa.

W lipcu 1945 r. powróciła do Warszawy, została zatrudniona na stanowisku naczelnika Wydziału Repertuarowego w Ministerstwie Kultury i Sztuki.

W 1946 r. zawarła związek małżeński z językoznawcą, późniejszym profesorem Uniwersytetu Warszawskiego Bronisławem Wieczorkiewiczem, od dniu ślubu widniejąc w oficjalnych dokumentach jako Natalia Halina z Marczaków-Oborskich Bojarska-Wieczorkiewicz.

W 1948 r. urodziła syna, późniejszego wybitnego historyka Pawła Wieczorkiewicza. W latach 1953-1956 była radną Dzielnicowej Rady Narodowej Warszawa Praga Południe, a w latach 1956-1967 Stołecznej Rady Narodowej. Była autorką kilku sztuk teatralnych, książek o historii kuchni staropolskiej oraz wspomnień. Zmarła 27 X 1983 r. w Warszawie.

Adrian Świerbutowski

Literatura:
M. Piekarski, O Natalii, "Stolica" nr 50, 1983, s. 22.
B. Urbanek, Pielęgniarki i sanitariuszki w powstaniu warszawskim w 1944 r., Warszawa 1988.
W gałązce dymu, w ognia blasku: wspomnienia o Wacławie Bojarskim, Tadeuszu Gajcym, Onufrym Bronisławie Kopczyńskim, Wojciechu Menclu, Zdzisławie Stroińskim, Andrzeju Trzebińskim, oprac. J. Szczypka, Warszawa 1977.


Zmień ustawienia cookies