Zapraszamy od 10 do 17 z wyjątkiem poniedziałków

Bojarski Wacław


Pisarz, poeta, działacz konspiracyjny Konfederacji Narodu. Jeden z pomysłodawców i organizatorów miesięcznika literackiego "Sztuka i Naród".

Urodził się 30 X 1921 r. w Warszawie. W 1940 r. zdał tajną maturę w Gimnazjum im. Jana Zamoyskiego. Zapisał się na wykłady z filologii polskiej prof. Juliana Krzyżanowskiego na konspiracyjnym Uniwersytecie Warszawskim. Od 1941 r. zaangażował się w działalność Konfederacji Narodu, organizacji podziemnej przedwojennego środowiska ONR-Falanga Bolesława Piaseckiego, odpowiadając za propagandę. Używał pseudonimów "Czarnota", "Jan Marzec", "Wojciech Wierzejski", "Marek Zalewski".

Był jednym z pomysłodawców i organizatorów, obok Bronisława Onufrego Kopczyńskiego i Andrzeja Trzebińskiego, miesięcznika literackiego "Sztuka i Naród". Po śmierci Kopczyńskiego, w styczniu 1943 r. Bojarski objął obowiązki redaktora naczelnego czasopisma. Na jego łamach opublikował kilka opowiadań, wierszy, liryków, artykułów i recenzji teatralnych.

25 V 1943 r., w odpowiedzi na niemieckie obchody czterechsetlecia śmierci Mikołaja Kopernika, Bojarski wraz z Tadeuszem Gajcym i Zdzisławem Stroińskim przeprowadził akcję złożenia wieńca pod pomnikiem astronoma, znajdującym się przed Pałacem Staszica w Warszawie. Akcję miał ubezpieczać posiadający broń Gajcy, natomiast sfotografować ją Stroiński. Bojarskiemu przypadła rola złożenia wieńca.

W efekcie pojawienia się pod pomnikiem granatowego policjanta doszło do strzelaniny. Stroiński został aresztowany, natomiast Gajcemu udało się zbiec. W trakcie ucieczki z miejsca zdarzenia Bojarski natknął się na patrol niemiecki. Jeden z żandarmów postrzelił Bojarskiego w brzuch. Przewieziony do szpitala przy ul. Koszykowej przeszedł wielogodzinną operację. Po kilku dniach stan Bojarskiego drastycznie się pogorszył. Zmarł nad ranem 5 VI 1943 r. w szpitalu.

Do przełomu 1942/1943 związany z Hanną Gruszyńską ps. "Irma". Największą miłością poety okazała się poznana na jednym z koncertów Klubu Esencjastów Halina Marczak-Oborska. 26 V 1943 r. w szpitalu Bojarski oraz Marczak-Oborska wzięli ślub, którego udzielił im ojciec Józef Warszawski, kapelan Konfederacji Narodu.

Adrian Świerbutowski

Literatura:
W. Bartoszewski, 1859 dni Warszawy, Kraków 1984;
L. Landau, Kronika lat wojny i okupacji, tom II grudzień 1942-czerwiec 1943, Warszawa 1962;
W gałązce dymu, w ognia blasku: wspomnienia o Wacławie Bojarskim, Tadeuszu Gajcym, Onufrym Bronisławie Kopczyńskim, Wojciechu Menclu, Zdzisławie Stroińskim, Andrzeju Trzebińskim, oprac. J. Szczypka, Warszawa 1977.


Zmień ustawienia cookies