Zasobnik zrzutowy bębnowy, tzw. “celka”

Jest to jeden z elementów brytyjskiego zasobnika zrzutowego, który składał się z szeregu takich segmentów. Posiada on prosta konstrukcję cylindra zaopatrzonego w pokrywy. W celu umożliwienia transportowania po wyjęciu z kontenera posiada on uchwyty do przenoszenia. W zbiorach muzealnych i prywatnych kolekcjach zapewne przetrwało niewiele takich przedmiotów ze względu na kompromitujące podczas okupacji pochodzenie, jak również możliwość innych “cywilnych” zastosowań po wojnie.

“Celka” jest niemym świadkiem alianckiej pomocy powietrznej dla AK czynionej przez aliantów zachodnich oraz lotników polskich latających z narażeniem życia do Polski. Pierwszy lot taki lot wykonano w lutym 1941 r., a ostatni w grudniu 1944 r.

W zasobnikach zrzucano przedmioty niezbędne do walki. Ich skład był różny, zmieniał się w zależności od czasu, możliwości Oddziału VI Sztabu Naczelnego Wodza, który zajmował się łącznością z okupowanym Krajem w tym i zrzutami lotniczymi z materiałami i “Cichociemnymi” – specjalnie szkolonymi w Anglii żołnierzami przerzucanymi tą drogą w celu wykonywania określonych zadań w Kraju.

Skład zasobników warunkowany był również życzeniami strony odbierającej – Armii Krajowej. Z elementów, które najczęściej znajdowały się w zasobnikach, ale w różnych proporcjach można wymienić: pistolet maszynowy Sten Mk II i Mk III, zdobyczny niemiecki pistolet maszynowy MP 40, również zdobyczny pistolet maszynowy Beretta, rewolwer .38, rewolwer .45, pistolet Colt M1911A, oraz amunicja do tych typów broni, granat ręczny No36 (Mills), ołówki czasowe (zapalniki w kształcie ołówków), Gammon (zapalniki i oddzielnie materiał wybuchowy do granatu), materiały minerskie i dywersyjne, rakiety świetlne, itp.

Inne obiekty większe gabarytowo zrzucano w paczkach lub kontenerach posiadających niedzieloną przestrzeń ładunkową. Były to: sprzęt radiowy, broń maszynową (brytyjskie rkm Bren oraz zdobyczne niemieckie karabiny maszynowe MG 34 i 42, broń strzelecka długa (np. zdobyczne karabinki Mauser), odzież – mundury, buty.

nr. inw. MAK/991/M