We wtorek 20 maja 2025 r. w naszym Muzeum miało miejsce wyjątkowe wydarzenie. Pani Jadwiga Ostafin-Martyna, córka kpt. Józefa Ostafina, legionisty, oficera WP, po II wojnie światowej skazanego na karę śmierci, przekazała do zbiorów pamiątki po swoim ojcu.
W zbiorach Jadwigi Ostafin-Martyny zachował się prawie komplet dokumentów jej ojca. Po latach pieczołowitego ich przechowywania córka zdecydowała się przekazać je do naszych zbiorów.
20 maja w obecności dyrektora Muzeum AK dr. Jarosława Szarka, kierownika Działu Przechowywania Zbiorów Marka Bika i konserwator Agaty Prokop-Mamoń w Muzeum odbyło się przekazanie pamiątek.
Znalazły się wśród nich dokumenty, fotografie i odznaczenia Józefa Ostafina od czasów jego służby w Legionach Polskich, z okresu międzywojennego aż po jego działalność konspiracyjną podczas okupacji niemieckiej i proces przed komunistycznym sądem.
Niezwykle cenne są np. Krzyż Virtuti Militari przyznany mu w 1921 r., Krzyż Walecznych z 1922 r., Srebrny Krzyż Zasługi z 1929 r., Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski z 1937 r. oraz odznaka pamiątkowa II Brygady Legionów Polskich z 1916 r. (oryginalne egzemplarze).
Są także legitymacje: legionowa, oficerska, Związku Strzeleckiego i Lwowskiego Komitetu Samopomocy oraz książeczka żołdu. Są dokumenty życia prywatnego Józefa Ostafina sprzed wojny oraz fotografie rodzinne.
Wszystko to stanowi niezwykle cenny materiał źródłowy do biografii tego zasłużonego człowieka, który oddał życie za wolną Polskę.
Przekazane przez panią Jadwigę pamiątki zostaną teraz opracowane, włączone do zbiorów Muzeum AK i poddane działaniom konserwatorskim.
Kpt. Józef Ostafin urodził się w Sułkowicach koło Myślenic. W 1914 r. wstąpił do Legionów Polskich, potem służył w POW, a od 1919 r. w Wojsku Polskim. Wziął udział w wojnie polsko-bolszewickiej i III powstaniu śląskim.
Podczas II wojny światowej zaangażował się w działalność konspiracyjną w ZWZ-AK w Krakowie, gdzie doszedł do funkcji zastępcy komendanta Obszaru Krakowskiego.
Po wojnie kontynuował konspirację w WiN. Aresztowany, był sądzony w krakowskim procesie pokazowym członków II zarządu WiN i działaczy PSL. 10 września 1947 r. został skazany na karę śmierci. Wyrok wykonano 13 listopada w więzieniu przy ul. Montelupich w Krakowie.
Tekst i fot.: Paweł Stachnik
