U stóp Lackowej w Beskidzie Niskim, w sobotę 27 września został odsłonięty pomnik poświęcony pamięci Konfederatów Barskich, którzy w drugiej połowie XVIII wieku walczyli w obronie niepodległości I Rzeczypospolitej.
W małej miejscowości Izby, w gminie Uście Gorlickie odbyła się uroczystość odsłonięcia pomnika poświęconego pamięci Konfederatów Barskich. Wydarzenie rozpoczęło się Mszą Świętą w kościele św. Łukasza w Izbach, której przewodniczył Biskup Pomocniczy Diecezji Tarnowskiej Leszek Leszkiewicz. Następnie przy pomniku odbyły się oficjalne obchody, które rozpoczęto wraz z orkiestrą OSP we Florynce od odśpiewania hymnu państwowego Rzeczypospolitej Polskiej. W dalszej kolejności odsłonięto i poświęcono pomnik, a zaproszeni goście zabrali głos. Doradca Prezydenta RP Jan Józef Kasprzyk odczytał list, jaki na tę okoliczność wystosował Prezydent Karol Nawrocki.
Organizatorami wydarzenia byli wicemarszałek województwa małopolskiego Ryszard Pagacz, Stowarzyszenie na rzecz rozwoju Wysowej-Zdroju "Przekrocz granice" i gmina Uście Gorlickie z wójt Ewą Garbowską-Górą.
W wydarzeniu udział wzięli: doradca Prezydenta RP Jan Józef Kasprzyk, przedstawiciel Armii Stanów Zjednoczonych kpt. David Harkleroad, a także parlamentarzyści, samorządowcy, przedstawiciele Wojska Polskiego, grupy rekonstrukcyjne, harcerze, organizacje pozarządowe oraz badacze historii Konfederacji Barskiej.
Uroczystości zakończyły się występem zespołu wokalnego ze Szkoły Muzycznej I stopnia w Bobowej wykonującego pieśni konfederackie.
*****
2 km na południe od kościoła przy drodze prowadzącej do szlaku turystycznego stanął Pomnik Konfederatów Barskich - obelisk w formie ostrosłupa ściętego, na którym zamocowano cztery tablice informacyjne zawierające treść modlitwy Konfederatów, informacje o generale Kazimierzu Pułaskim, o powstaniu i walkach w rejonie Wysowej-Zdroju oraz o działalności generała Pułaskiego w Stanach Zjednoczonych Ameryki. Zwieńczeniem pomnika jest krzyż Konfederatów, który przypomina, że to powstanie szlachty polskiej miało także charakter religijny. Drugim elementem tego miejsca pamięci jest armata. Wykonawcą pomnika jest dr Marian Mikuła.
****
W czasie Konfederacji Barskiej (1768-1772) Beskid Niski był ważnym zapleczem dla działań zbrojnych przeciwko wojskom rosyjskim i austriackim. Górzysty teren z rozległymi połoninami i gęstymi lasami sprzyjał Konfederatom, którzy tu zakładali warowne obozy, prowadząc działania partyzanckie. Szczególnie aktywni byli w rejonie Izb i Wysowej-Zdroju. W Izbach generał Kazimierz Pułaski dowodził siłami Konfederatów, wykorzystując okoliczne szańce i okopy do walk podjazdowych. Z kolei w sierpniu 1770 roku w pobliżu Wysowej-Zdroju, w okolicach Góry Jawor doszło do jednej z największych bitew w tym rejonie.
Tekst: Arkadiusz Bąk
Fot. A. Bąk
