Wykonanie wyroków śmierci na skazanych w tzw. spisku komandorów.

Wykonanie wyroków śmierci na skazanych w tzw. spisku komandorów.


16 grudnia 1952 roku zostali zamordowani przez komunistów kmdr. por. Zbigniew Przybyszewski oraz kmdr. Stanisław Mieszkowski. Oficerowie zostali skazani na karę śmierci w procesie karnym w tzw. spisku komandorów.

W 1950 i 1951 roku aresztowano kmdr. por. Zbigniewa Przybyszewskiego, kmdr. Stanisława Mieszkowskiego, kmdr.por. Roberta Kasperskiego, kmdr. Mariana Wojcieszka, kmdr. Jerzego Staniewicza, kmdr. por. Kazimierza Kraszewskiego, kmdr. ppor. Wacława Krzywca. Następnie aresztowano także kmdr. por. Adama Rychla i por.mar. Zdzisława Ficka. Brali oni udział w kampanii obronnej w 1939 r., przebywali w niemieckich obozach jenieckich. Po II wojnie światowej oficerowie służyli w Marynarce Wojennej. Kmdr por. (odpowiednik podpułkownika) Zbigniew Przybyszewski był szefem wydziału Marynarki Wojennej Sztabu Generalnego WP, natomiast kmdr. Stanisław Mieszkowski był dowódcą Floty.

Oskarżono ich na podstawie sfałszowanych dowodów o szpiegostwo, donosów tajnych informatorów, wymuszonych torturami zeznań oraz obciążających zeznań współpracowników. Wydano 5 wyroków śmierci i 2 wyroki dożywotniego więzienia. Wyroki śmierci wobec Mariana Wojcieszka i Roberta Kasperskiego zamieniono następnie na dożywocie. Adam Rychel nie stanął przed sądem ze względu stan zdrowia psychicznego.

  • 2 grudnia rozstrzelano Zbigniewa Ficka
  • 12 grudnia rozstrzelano Jerzego Staniewicza
  • 16 grudnia rozstrzelano Zbigniewa Przybyszewskiego oraz Stanisława Mieszkowskiego
  • Robert Kasperski wyszedł na wolność w 1956 r., zmarł w 1974 r.
  • Wacław Krzywiec wyszedł na wolność w II 1956 r. (ze względu na zły stan zdrowia), zmarł dwa tygodnie później
  • Marian Wojcieszek wyszedł na wolność w 1956 r., zmarł w 1974 r.
  • Kazimierz Kraszewski wyszedł na wolność w 1956 r., zmarł w 1990 r.

W 1956 roku oskarżeni komandorzy zostali zrehabilitowani, a wyroki sądowe zostały unieważnione. W wyniku prac w Kwaterze na Łączce prowadzonych przez IPN w 2014 roku udało się zidentyfikować ich ciała.

 

fot. Zbigniew Przybyszewski.